BAE’nin Rafale F4 savaş uçağı anlaşması
Anlaşmanın seyri
Mevcut durum: Sözleşme imzalandı — son önemli aşama: 2021. Her anlaşma tüm aşamalardan geçmez; örneğin hükümet satış onayı yalnızca bazı tedarikçi ülkelerde söz konusudur.
Anlaşmanın ayrıntıları
Rafale F4 savaş uçağı tedarikine ilişkin anlaşma BAE ile Fransa arasında; sistemin üreticisi Dassault Aviation. «Savaş uçakları» kategorisindeki anlaşmada açıklanan miktar 80 uçak, değer ise yaklaşık 19 milyar dolar (12 H225M helikopteri ve silahlarla birlikte paketin tamamı).
Kesin sözleşme imzalandı ve son önemli gelişme 2021 yılında yaşandı; teslimatların tamamlandığına dair bir açıklama henüz yapılmadı.
Ayrıntılar: 3 Aralık 2021’de imzalandı; ilk uçak test amacıyla Ocak 2025’te Fransa’da kabul edildi.
F4 standardındaki Rafale nedir?
Rafale, Dassault Aviation’ın ürettiği çift motorlu, çok rollü bir Fransız muharip uçağı. Fransız Hava ve Uzay Kuvvetleri tarafından kara üslerinden, Fransız Deniz Kuvvetleri tarafından ise Charles de Gaulle uçak gemisinden kullanılıyor. F4, uçağın en yeni kapsamlı modernizasyon standardı. Fransız Silahlı Kuvvetler Tedarik Genel Müdürlüğü (DGA) ilk aşama F4.1’i 13 Mart 2023’te onayladı; standart yeni uçaklara ve modifikasyonla mevcut filoya kademeli olarak uygulanıyor.
Yeni standardın odağında uçağın ağ içinde çalışması yer alıyor. Uçaklar arasındaki veri paylaşım kapasitesi, kolların tehdit resmini ortaklaştığı işbirliğine dayalı hava muharebesine imkân verecek şekilde artırıldı; tehditlerin pasif tespitine yönelik algoritmalar geliştirildi. Modernizasyon, siber saldırılara karşı ilave korumayı ve sonraki sürümlerde tamamlanacak ağ bağlantısı geliştirmesinin ilk aşamalarını da kapsıyor.
Kabiliyetler ve silahlar
Sensör tarafında aktif elektronik taramalı RBE2 radarı, OSF ön sektör optik takip sistemi ve Talios hedefleme podunda iyileştirmeler yapıldı; pilot da nişan verilerini gözünün önüne yansıtan Scorpion kaskına kavuştu. Silah tarafında AASM Hammer güdümlü bombasının uydu ve lazer çift güdümlü 1.000 kg’lık versiyonu entegre edildi, uzun menzilli havadan havaya Meteor füzesinin ateş yönetimi iyileştirildi. F4’ün sonraki aşamalarında MICA NG füzesinin eklenmesi planlanıyor.
Standartla ilgili ilk denemeler Nisan 2021’de Istres Üssü’nde başladı; harekât denemeleri 3 Mart 2023’te başlatıldı. Fransa dışında Mısır, Katar, Hindistan, Yunanistan ve Hırvatistan Rafale kullanıyor; BAE ise F4 standardında 80 uçak için sözleşme imzaladı. Dassault’ya göre ihracat siparişleri Fransa’nın kendi kuvvetleri için sipariş ettiği uçak sayısını geçti; bu da yeni standardı gelecekteki ihracat sözleşmelerinin çoğunun temeli hâline getiriyor.
Öne çıkan özellikler
| Görev | Çok rollü muharip uçak (hava üstünlüğü, kara ve deniz taarruzu, keşif) |
|---|---|
| Üretici | Dassault Aviation |
| Mürettebat | Versiyona göre bir veya iki pilot |
| Motorlar | 2 × Safran M88 |
| Azami hız | 1,8 Mach |
| F4.1 standardının onayı | 13 Mart 2023 |
| Radar | Aktif elektronik taramalı RBE2 |
| Öne çıkan silahlar | Meteor, MICA, 1.000 kg’a kadar AASM Hammer, SCALP |



